Background Color:
 
Background Pattern:
Reset
Search

Τρίτη ηλικία & καρκίνος

Επιπτώσεις του καρκίνου

Τρίτη ηλικία & καρκίνος

Αυτό το τμήμα στοχεύει να δώσει πληροφορίες και υποστήριξη στους ηλικιωμένους που σχετίζονται με τον καρκίνο καθώς και στις οικογένειες τους. Στοχεύει να απαντήσει σε μερικές από τις ερωτήσεις που μπορεί να έχετε για τη διάγνωση και τη θεραπεία του καρκίνου, και να σας βοηθήσει να αντιμετωπίσετε μερικά από τα συναισθήματα που πιθανά να έχετε. Δεν μπορούμε να προτείνουμε την καλύτερη αντιμετώπιση για εσάς, επειδή αυτό μπορεί να γίνει μόνο από το γιατρό σας, ο οποίος γνωρίζει και το πλήρες ιατρικό ιστορικό σας.
Εάν διαπιστώσετε ότι αυτές οι πληροφορίες σας βοηθούν, θα μπορούσατε να ενημερώσετε την οικογένεια και τους φίλους σας. Μπορεί να έχουν ανάγκη και εκείνοι πληροφορίες, ώστε να μπορούν να σας βοηθήσουν να αντιμετωπίσετε οποιοδήποτε πρόβλημα αντιμετωπίζετε.

Καρκίνος σε προχωρημένη ηλικία

Σήμερα οι ηλικιωμένοι είναι γενικά, διανοητικά και φυσικά, καταλληλότεροι από τις προηγούμενες γενεές, και πολλοί συνταξιούχοι απολαμβάνουν μια νέα πνοή ζωής. Το να έχει γίνει διάγνωση καρκίνου λοιπόν σ’ αυτή την ηλικία μπορεί να φανεί κάπως άδικο, δεδομένου ότι μπορεί να έχει επιπτώσεις σε πολλές πτυχές της ζωής  και μπορεί να θεωρηθεί ότι πρόκειται να παρεμποδίσει και τη ποιότητα ζωής. Εντούτοις, είναι σημαντικό να αναφερθεί και  να θυμάται κανείς ότι πολλοί άνθρωποι θεραπεύονται και άλλοι κατορθώνουν να διατηρήσουν μια ουσιαστικά κανονική ζωή ζώντας με τον καρκίνο.
Οι ηλικιωμένοι μερικές φορές θεωρείται ότι είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν καλύτερα τη διάγνωση απ’ ότι οι νέοι, δεδομένου ότι είχαν περισσότερη εμπειρία στο να αντιμετωπίζουν δύσκολες περιόδους κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Αυτή η δυνατότητα, σε συνδυασμό με το καλύτερο επίπεδο υγείας των ανθρώπων στις μέρες μας, είναι πολύ σημαντικά στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ανθρώπων που θεραπεύονται από τον καρκίνο, και στην επέκταση της διάρκειας ζωής για εκείνους που δεν μπορούν να θεραπευτούν.
Σήμερα, οι άνθρωποι ζουν πολύ περισσότερο από ότι στο παρελθόν. Όσο περισσότερο ζούμε, τόσο περισσότερο ο οργανισμός μας εκτίθεται σε καρκινογόνες χημικές ουσίες και σε περιβαλλοντικούς παράγοντες (όπως το φως του ήλιου) που αυξάνουν τον κίνδυνο ανάπτυξης ανωμαλίας των κυττάρων.
Καθώς μεγαλώνουμε, το ανοσοποιητικό μας σύστημα γίνεται επίσης λιγότερο αποτελεσματικό στον εντοπισμό αυτών των παθολογικών κυττάρων και στην καταστροφή τους προτού να υπάρξει μια πιθανότητα να εξελιχθούν σε καρκίνο. Έτσι, οι περισσότεροι τύποι καρκίνου είναι πιο συχνοί σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας. Ορισμένες μορφές καρκίνου, όπως ο καρκίνος του προστάτη, του στομάχου και του μαστού μπορεί να αναπτυχθούν πολύ αργά σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας.
Δεδομένου ότι μεγαλώνετε ηλικιακά, είναι πιθανό να έχετε ποικίλους πόνους και άλλα συμπτώματα. Είναι εύκολο να υποτεθεί ότι τα νέα συμπτώματα είναι μέρος της διαδικασίας γήρανσης και να αγνοηθούν. Εντούτοις, οποιαδήποτε νέα συμπτώματα πρέπει να συζητηθούν με το γιατρό σας, έτσι ώστε να μπορεί να αποφασιστεί εάν τα συμπτώματα αυτά είναι κανονικό μέρος της διαδικασίας γήρανσης ή εάν χρειάζεται να γίνουν κάποιες περαιτέρω εξετάσεις για να βρεθεί τι δεν πάει καλά.
Ειδικότερα, εάν παρατηρείτε οποιαδήποτε από τα συμπτώματα που απαριθμούνται παρακάτω, ενημερώστε το γιατρό σας, δεδομένου ότι θα μπορούσε να  είναι σημάδι καρκίνου:

   • βραχνάδα φωνής που διαρκεί περισσότερο από τρεις εβδομάδες,
   • βήχας που διαρκεί περισσότερο από τρεις εβδομάδες, ή βήχας με αίμα,
   • ένας σβώλος που δεν υποχωρεί,
   • μια πληγή που δεν επουλώνεται,
   • μια αλλαγή στο μέγεθος, τη μορφή ή το χρώμα μιας φακίδας ή οποιαδήποτε αλλαγή στο δέρμα,
   • αίμα στο έντερο ή τα ούρα,
   • αιμορραγία από τον κόλπο,
   • δυσπεψία που δεν φεύγει ή επανέρχεται,
   • ανεξήγητη απώλεια βάρους.

Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι όλα αυτά τα συμπτώματα μπορούν να προκληθούν και από άλλους παράγοντες εκτός από τον καρκίνο. Μερικοί άνθρωποι με τον καρκίνο είναι απρόθυμοι να συμμετέχουν σε εξετάσεις, ειδικά όταν ο καρκίνος βρίσκεται σε ένα πρώιμο στάδιο και δεν πηγαίνουν στο γιατρό τους, έως ότου ο καρκίνος είναι μεγάλος ή έχει εξαπλωθεί ήδη. Εντούτοις, εάν ο καρκίνος βρεθεί νωρίς, η θεραπεία είναι πιο πιθανό να είναι επιτυχής.

Οι συναισθηματικές επιδράσεις της διάγνωσης καρκίνου

Η διάγνωση καρκίνου είναι μια ολέθρια εμπειρία για τους περισσότερους ανθρώπους. Όταν τους ανακοινώνετε πρώτη φορά ότι έχουν καρκίνο πολλοί αισθάνονται συγκλονισμένοι, μουδιασμένοι και ανίκανοι να πιστέψουν τι συμβαίνει ή να το αισθανθούν οποιοδήποτε συναίσθημα. Μερικοί άνθρωποι αισθάνονται σαν αυτή η κατάσταση να συμβαίνει σε κάποιο άλλο, σαν να παρακολουθούν τον εαυτό τους από έξω.

Καταρχάς μπορείτε να διαπιστώσετε ότι αυτό που μπορείτε να κάνετε είναι να αντιληφθείτε το γεγονός ότι έχετε καρκίνο. Συχνά οι άνθρωποι λένε ότι μόλις ειπωθεί ότι έχουν καρκίνο δεν ακούν το υπόλοιπο της συνομιλίας καθόλου. Ένα άτομο που μόλις είχε διαγνωσθεί είπε «Τα χείλια του γιατρού κινούταν, αλλά δεν θα μπορούσα να ακούσω οποιοδήποτε ήχο».
Μπορεί επίσης, να αισθανθείτε πανικόβλητοι ή/και μπορεί να έχετε φυσικά συμπτώματα όπως υπεραερισμό (έντονη εγρήγορση της αναπνοής που προκαλεί υπεροξυγόνοση), σπασμούς, δύσπνοια, ταχυκαρδία (μια αίσθηση ότι η καρδιά σας χτυπά πολύ γρήγορα), εφίδρωση, ξηροστομία ή αδιαθεσία (ναυτία).
Μπορεί να διαπιστώσετε ότι μπορείτε να δεχτείτε μόνο ένα ορισμένο αριθμό πληροφοριών, οπότε να πρέπει να κάνετε τις ίδιες ερωτήσεις ξανά και ξανά ή να χρειάζεται να ειπωθούν κάποια κομμάτια πληροφοριών επανειλημμένα. Αυτό είναι μια κοινή / φυσική αντίδραση στο σοκ.
Μερικά άτομα μπορεί να αναπτύξουν συναισθήματα δυσπιστίας κάτι που καθιστά πιο δύσκολο να μιλήσουν για την ασθένειά τους με την οικογένεια και τους φίλους τους. Άλλοι μπορεί να αισθανθούν μια υπερβολική ώθηση να το συζητήσουν με τον καθένα.
Η διάγνωση και η θεραπεία μπορεί να σας κάνουν να αισθανθείτε μια σειρά από ισχυρά συναισθήματα, όπως φόβο, θυμό, θλίψη ή κατάθλιψη. Αυτά τα συναισθήματα μπορεί να είναι πολύ τρομαχτικά και δύσκολα στο να αντιμετωπιστούν. Αυτά τα συναισθήματα γίνονται πιο εύκολα στη διαχείριση τους καθώς μαθαίνει κανείς να έρχεται αντιμέτωπος με το τι του έχει συμβεί, αλλά είναι απαραίτητο να υπάρχει χρόνος να είναι κανείς θλιμμένος και να συλλογίζεται προτού μπορέσει να προσαρμοστεί στην κατάσταση και να αρχίσει να αντιμετωπίζει και πάλι τη ζωή.
Μερικοί άνθρωποι διαπιστώνουν ότι χρειάζονται βοήθεια στην εκμάθηση του πώς να διαχειρίζονται συναισθήματα και συγκινήσεις. Υπάρχουν πολλοί τρόποι διαχείρισης των συναισθημάτων που μπορεί να προκαλέσει ο καρκίνος.


Σταυρούκα Κονταξάκη
Ψυχολόγος